(Varkensbedrijf, 21 december 2001)

EERNEGEM - Nooit gedacht dat ik als landbouwjournalist nog een reportage alsof het een sprookje betrof zou aanheffen. Nu ja, hadden we dan kunnen weten dat er ooit een lid van de koninklijke familie een uitgebreid werkbezoek zou brengen aan een varkensbedrijf? Een prins bij de varkens? Dat kan alleen maar Laurent zijn. Ook de naam van de minister moet niet ver worden gezocht. Zeker niet als je weet dat het bezoek in functie van de ontluikende mestverwerking in Vlaanderen stond. Vera Dua was duidelijk in haar nopjes. En de boer? ’t Ja, ook die naam zal u niet onbekend in de oren klinken. Door de prins en de minister thuis te ontvangen bezorgde Ivan Tolpe op dinsdag december de varkenssector zijn mooiste Sinterklaas sinds jaren. De pers berichtte unaniem positief over de erkenning van het varkensbedrijf als ‘voorbeeldbedrijf duurzame landbouw’.

Het bedrijf Tolpe is één van de vier varkensbedrijven behorende tot de groep voorbeeldbedrijven duurzame landbouw.

Ten aanzien van de prins - en niet eens gestoord door de twee televisiecamera’s die op hem gericht waren - stelde boer Tolpe het als volgt:

"Telkens er een initiatief rond mestverwerking de kop op stak, was het altijd hetzelfde liedje. De veevoedernijverheid pikte er zeer snel op in. Het was me duidelijk dat we als boer steeds weer een toertje via de nijverheid zouden moeten doen om er binnen te geraken. Wij zijn een zelfstandig en vrij bedrijf, Monseigneur."

Het ijs was gebroken, de toon gezet.
Waarop het verhaal volgde van het eerste initiatief, de mestverbranding met Biocalor, over de 5b-beproevingen van de nitrificatietechniek in Maldegem tot de voorzichtige opstart van het eerste deel van de Trevi-installatie in Eernegem. In geen tijd werd prins Laurent ingewijd.

Tolpe’s woordenvloed was niet te stoppen. "We hebben dan ook snel beslist om de installatie nog uit te breiden. Omdat dit kostprijsvriendelijker is, maar ook omdat we aldus nog wat kunnen betekenen naar onze onmiddellijke omgeving toe. Met de uitbreiding kunnen we het mestprobleem van heel Eernegem oplossen. Een zaak waar iedere landbouwer zich in de gemeente goed bij voelt", zei Tolpe terwijl de burgemeester bevestigend knikte.

"De voorbije vijf jaar werd een varkenshouder gewezen. Naar dierenwelzijn toe, naar het mestprobleem toe, de schandalen, enz. Telkens waren we slachtoffer. Wat er velen onder ons toe bracht om bv. op een feest te verzwijgen dat hij varkenshouder is. Vandaag kunnen we opnieuw voor ons vak uitkomen."

"We weten dat er in Vlaanderen een tendens is naar een bepaalde manier van produceren. Maar laat ons toch eerlijk zijn. Amerika zegt wat de prijs is, Europa wat de norm is. Met die twee dingen moeten wij vooruit. Wat we ook doen, de prijs blijft ons doen en laten bepalen. Zolang de grootdistributie ons geen billijke vergoeding wil geven mogen we de wereldmarkt niet uit het oog verliezen. Vandaag moeten we daarom ook op dit bedrijf in staat zijn aan wereldmarktprijzen te produceren."

Prins Laurent weet iets van milieu. Dat maakte hij duidelijk met zijn vraag wat er met het eindproduct gebeurt. Vraag waarmee hij meteen ook op het tere punt van de hele mestverwerking trapte.

De dikke fractie van Tolpe gaat vandaag naar Wallonië. Dus ook wat dat betreft zit het bedrijf goed. De varkenshouder nam echter de gelegenheid te baat om de minister op de noodzaak tot aanpassingen van de wettelijke bepaling in deze te wijzen.

"We kunnen natuurlijk niet eisen dat de wetgeving volledig op punt staat voor iets dat we nog aan het ontwikkelen waren", zei Tolpe. "Vandaag is echter wel het moment daar om middels tal van kleine aanpassingen de bouw van dit soort installaties te bewerkstelligen "

Met de prins over haar schouder kijkend haastte minister Dua zich voor volgende woorden. "Die aanpassingen liggen klaar. Nu we weten dat de techniek op punt staat, zullen we de wetgeving versoepelen."

Toen het tijd was voor Stefaan Deboosere, directeur van Trevi, om de techniek kort en bondig uit de doeken te doen had prins Laurent opnieuw een vraag. Duidelijk was immers geworden dat Tolpe ook mest van derden zou verwerken. "Of de varkenshouder dan geld verdiende met zijn installatie?", vroeg de prins.

Voor zijn antwoord zal Tolpe later misschien nog een standbeeld krijgen. Het klonk als volgt: "Monseigneur, als je 100 frank laat liggen en iemand anders raapt die op, dan ben je toch wel 200 frank kwijt zeker?"

Of er op het paleis zo gerekend wordt, werd bevestigd noch ontkend. Een ding is wel zeker: de prins beviel wat volgt uitermate.

"Duurzaam zijn", zei Tolpe " is willen blijven. En om te blijven moet je altijd weer investeren. Om te blijven moet je technisch op alle vlaken - milieu, dierenwelzijn, afzet van de eindproducten – durven vooruitzien. Dat haalt, weliswaar op de langere termijn, uw kostprijs naar beneden. Ook geeft dat een meerwaarde aan uw eindproduct."

"Sorry voor de onderbreking", zei de prins tot dhr. Deboosere "Maar ik wil dat de journalisten het begrepen hebben. Ik ben maar een medium. Zij meten de boodschap brengen. Zei moeten vertellen dat er oplossingen zijn."

Waarop de prins zich rechtstreeks tot de pers richtte. "Ik hoop dat het niet is zoals bij mijn intrede in de Senaat. Toen was de beeldband al naar de studio vooraleer ik de eed had afgelegd!"

Waarop de minister de prins geruststelde. "Monseigneur, hier zijn alleen maar specialisten." Vraag is natuurlijk in hoeverre je de radio- en televisiemensen in deze ‘specialist’ kunt noemen. Maar toch… - en dat is de grote meevaller van die dag, zeg maar de Sinterklaas voor de sector - de media berichtten zonder uitzondering positief over het bezoek. Het had er op die manier - zoals een krant stelde - inderdaad alle schijn van dat prins Laurent de boeren een riem onder het hart kwam steken.

Voor een uiteenzetting van de techniek wordt verwezen naar een eerdere reportage in dit blad. Intussen is de uitbreiding waarvan in de tekst sprake is gerealiseerd. Op jaarbasis kan de installatie op het bedrijf Tolpe 10.000 kubieke meter mest verwerken.

De dunne fractie, die overigens geheel geurloos is, wordt op de velden uitgereden. De dikke fractie vindt momenteel een afzet in Wallonië. Dat kost de boer zo’n 100 BEF per kubieke meter.

Op volle capaciteit rekent Trevi met een totale kostprijs voor de verwerking van de dunne fractie van 220 BEF/m³ ( 125 BEF voor de investering en 95 BEF voor de exploitatie).

De kost voor het deelproces voor de verwerking van de dikke fractie ( de condensatiedroging) wordt op 200 BEF/m³ ruwe mest geraamd.

Wat het totale prijskaartje voor de verwerking op een bedrag van 420 BEF/m³ brengt. Dat is ruim onder de 500 BEF/m³, het bedrag dat eerder genoemd werd als zijnde realistisch en aanvaardbaar.